دوازدهمین سمینار دوسالانه شیمی و محیط زیست، با مشارکت گسترده جامعه علمی و پژوهشی کشور و با هدف تقویت پیوند میان دانش تخصصی، ظرفیت‌های فناورانه و اولویت‌های راهبردی حفاظت از محیط زیست، در روزهای 28 و 29 مهرماه 1405، به میزبانی پژوهشکده محیط زیست و توسعه پایدار وابسته به سازمان حفاظت محیط زیست و با همکاری علمی انجمن شیمی ایران، در سالن همایش‌های بین‌المللی آن سازمان واقع در پارک طبیعت پردیسان تهران برگزار شد.

دوازدهمین سمینار دوسالانه شیمی و محیط زیست، با مشارکت گسترده جامعه علمی و پژوهشی کشور و با هدف تقویت پیوند میان دانش تخصصی، ظرفیت‌های فناورانه و اولویت‌های راهبردی حفاظت از محیط زیست، در روزهای ۲۸ و ۲۹ مهرماه ۱۴۰۵، به میزبانی پژوهشکده محیط زیست و توسعه پایدار وابسته به سازمان حفاظت محیط زیست و با همکاری علمی انجمن شیمی ایران، در سالن همایش‌های بین‌المللی آن سازمان واقع در پارک طبیعت پردیسان تهران برگزار شد.

این رویداد علمی، با تأکید بر ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت‌های دانش شیمی در شناخت، پایش و مدیریت چالش‌های محیط‌زیستی، بستری برای تبادل یافته‌های پژوهشی، معرفی رویکردهای نوآورانه و گسترش تعاملات تخصصی میان دانشگاهیان، پژوهشگران، متخصصان صنعت و فعالان حوزه مدیریت محیط زیست فراهم آورد.

مشارکت علمی و شاخص‌های عملکردی رویداد

استقبال جامعه علمی از این دوره با ثبت‌نام ۵۵۲ نفر و دریافت ۴۶۳ مقاله علمی همراه بود. آماری که بیانگر ظرفیت قابل توجه پژوهشی و گستردگی موضوعات مرتبط با شیمی و محیط زیست است.

در فرایند ارزیابی علمی مقالات، با دعوت از ۸۵ داور تخصصی و بهره‌گیری از سازوکار داوری علمی، در مجموع ۳۷۱ مقاله برای ارائه در سمینار پذیرفته شد. از این تعداد، ۱۸ مقاله در قالب ارائه شفاهی و ۳۵۳ مقاله به‌صورت پوستر علمی در برنامه ارائه مقالات قرار گرفت.

همچنین، برنامه علمی رویداد با ۴ سخنرانی کلیدی و حضور ۶ سخنران راهبردی از بخش صنعت همراه بود که فرصتی برای طرح دیدگاه‌های تخصصی، بررسی مسائل کاربردی و توجه به نیازهای فناورانه و اجرایی حوزه محیط زیست ایجاد کرد.

تمرکز علمی بر چالش‌های اولویت‌دار محیط زیست

ساختار علمی دوازدهمین دوره سمینار بر سه محور اصلی «پایش و تحلیل آلاینده‌ها»، «فناوری‌های پاک و پایدار» و «مخاطرات و مدیریت اکوسیستم» استوار بود. محورهایی که با رویکردی میان‌رشته‌ای، طیفی از مسائل اساسی و نوظهور محیط‌زیستی را پوشش می‌دادند.

در محور پایش و تحلیل آلاینده‌ها، موضوعاتی همچون سنجش آلاینده‌های نوظهور، توسعه روش‌های نوین شناسایی و اندازه‌گیری آلاینده‌ها و کاربرد هوش مصنوعی در تحلیل داده‌های محیط‌زیستی مورد توجه قرار گرفت.

محور فناوری‌های پاک و پایدار نیز با تمرکز بر شیمی سبز، نانوفناوری، مدیریت پسماند و اقتصاد چرخشی، به بررسی ظرفیت‌های علمی و فناورانه در کاهش فشارهای محیط‌زیستی و حرکت به سوی الگوهای پایدار تولید و مصرف اختصاص یافت. این محور بیشترین سهم از مقالات ارسالی را به خود اختصاص داد.

در محور مخاطرات و مدیریت اکوسیستم نیز موضوعاتی از جمله گازهای گلخانه‌ای، تغییرات اقلیمی، ارزیابی مخاطرات ناشی از آلاینده‌های شیمیایی و رویکردهای میان‌رشته‌ای در مدیریت اکوسیستم‌های آبی و خشکی مطرح شد.

تقویت تعاملات علمی و ظرفیت‌سازی برای تصمیم‌گیری‌های محیط‌زیستی

از مهم‌ترین ابعاد این دوره، توجه به ضرورت همسوسازی فعالیت‌های علمی با اولویت‌های اجرایی و مدیریتی محیط زیست کشور بود. حضور نمایندگان بخش‌های دانشگاهی، پژوهشی و صنعتی، امکان طرح مسائل تخصصی از دیدگاه‌های گوناگون و شناسایی زمینه‌های بالقوه برای تعریف طرح‌های پژوهشی کاربردی و همکاری‌های مشترک را فراهم آورد.

میزبانی این سمینار همچنین فرصتی برای تبیین نقش پژوهشکده محیط زیست و توسعه پایدار در پیوند دادن دستاوردهای دانشگاهی با نیازهای تخصصی سازمان حفاظت محیط زیست بود. این رویکرد می‌تواند به گسترش پژوهش‌های مسئله‌محور، تقویت همکاری‌های بین‌بخشی و بهره‌گیری مؤثرتر از شواهد علمی در فرایندهای تصمیم‌سازی محیط‌زیستی کمک کند.

در حوزه اطلاع‌رسانی و ارتباطات علمی نیز، وب ‌سایت رویداد با ثبت 100461 بازدید (در لحظه نشر گزارش) تا تاریخ ۷ آبان‌ماه ۱۴۰۵، یکی از بسترهای اصلی دسترسی به اطلاعات و پیگیری فعالیت‌های مرتبط با سمینار بوده است.

مستندسازی دستاوردها و افق همکاری‌های آینده

به‌منظور ثبت و حفظ نتایج علمی این دوره، تدوین کتابچه سمینار در دستور کار قرار دارد تا مجموعه مقالات و اطلاعات علمی مرتبط با رویداد در قالبی منسجم گردآوری و برای استفاده پژوهشگران و سایر علاقه‌مندان در دسترس قرار گیرد.

دستاوردهای این دوره، افزون بر ارائه یافته‌های تخصصی، فرصت مناسبی برای شناسایی اولویت‌های پژوهشی و بررسی زمینه‌های همکاری در حوزه‌هایی نظیر پایش آلاینده‌های نوظهور، توسعه فناوری‌های پاک، مدیریت پسماند و ارزیابی مخاطرات محیط‌زیستی فراهم کرده است.

برگزاری این رویداد، بار دیگر بر اهمیت تعامل سازمان‌یافته میان مراکز علمی، نهادهای اجرایی و بخش صنعت تأکید کرد. تعاملی که استمرار و تعمیق آن می‌تواند زمینه‌ساز توسعه پژوهش‌های کاربردی و پشتیبانی مؤثرتر از سیاست‌گذاری و مدیریت محیط زیست کشور کمک کند و باعث ارتقای ظرفیت‌های علمی مدیریت محیط زیست و حرکت مؤثرتر به سوی تحقق اهداف حفاظت از محیط زیست و توسعه پایدار کشور باشد.

مطالب اخیر